आधार, पॅन आणि पासपोर्ट आता खिशात बाळगण्याची गरज नाही; घरबसल्या ‘डिजिलॉकर’मध्ये असं ठेवा 100 टक्के सुरक्षित

डिजिलॉकर हे केंद्रीय MeitY मंत्रालयाचे API तंत्रज्ञानावर चालणारे अत्यंत सुरक्षित डिजिटल प्लॅटफॉर्म आहे. टू-फॅक्टर ऑथेंटिकेशन आणि सायबर सुरक्षा नियमांनुसार यात नागरिकांचा गोपनीय डेटा पूर्णपणे सुरक्षित राहतो. मोबाईलवर हे दस्तऐवज सेव्ह करण्याची साधी तांत्रिक पद्धत समजून घेतल्यास वाहतूक पोलिसांना किंवा विमानतळावरही हे डिजिटल पुरावे दाखवता येतात.

डिजिलॉकर अकाऊंट सुरू करण्याची पद्धत

तुमच्या स्मार्टफोनवर ‘Google Play Store’ किंवा ‘Apple App Store’ वरून अधिकृत DigiLocker ॲप डाउनलोड करा किंवा digilocker.gov.in या अधिकृत संकेतस्थळाला भेट द्या.

‘Sign Up’ वर क्लिक करून तुमचे पूर्ण नाव, जन्मतारीख, लिंग, मोबाईल नंबर टाका आणि 6 अंकी सुरक्षित ‘Security PIN’ सेट करा.

आधार नंबर सबमिट करून मोबाईलवर आलेला वन-टाईम पासवर्ड (OTP) प्रमाणीकृत (Verify) करा. तुमचे केंद्रीय डिजिटल अकाऊंट सक्रिय होईल.

आधार, पॅन आणि पासपोर्ट सेव्ह करण्याची ‘स्टेप-बाय-स्टेप’ पद्धत

आधार कार्ड सेव्ह कसे करावे?

अकाऊंट लॉगइन करताच स्क्रीनवर सर्वात वर ‘Unique Identification Authority of India (UIDAI)’ चा पर्याय दिसेल.

त्यावर क्लिक करून ‘Aadhaar’ निवडा.

तुमच्या स्क्रीनवर तुमचे नाव आणि जन्मतारीख स्वयंचलितपणे दिसेल. ‘Consent’ चेकबॉक्स टिक करून ‘Get Document’ वर क्लिक करा.

बायोमेट्रिक आणि केंद्रीय डेटाबेसमधून पडताळणी होऊन तुमचे डिजिटल आधार अवघ्या काही सेकंदांत ‘Issued Documents’ सेक्शनमध्ये कायमचे सुरक्षित सेव्ह होईल.

पॅन कार्ड लिंक करण्याची पद्धत

ॲपमधील सर्च बारमध्ये जाऊन ‘Income Tax Department’ किंवा थेट ‘PAN Verification Record’ टाईप करा.

तिथे तुमचा 10 अंकी अल्फान्युमेरिक पॅन क्रमांक आणि पॅन कार्डवर असलेले तुमचे अचूक नाव टाईप करा.

‘Get Document’ बटणावर क्लिक करताच आयकर विभागाच्या API सर्व्हरवरून तुमचा पॅन रेकॉर्ड पडताळला जाईल आणि डिजिटल पॅन तुमच्या लॉकरमध्ये सेव्ह होईल.

पासपोर्ट कसा सेव्ह ठेवावा?

सर्च बारमध्ये ‘Ministry of External Affairs’ शोधून ‘Passport’ या सेवा पर्यायावर क्लिक करा.

तुमचा अधिकृत पासपोर्ट नंबर (Passport Number) आणि ‘File Number’ (जो पासपोर्ट पावतीवर असतो) अचूकपणे प्रविष्ट करा.
सबमिट करताच पासपोर्ट विभागाच्या डेटाबेसमधून डिजिटल पासपोर्ट फाईल अधिकृत इलेक्ट्रॉनिक स्वाक्षरीसह (Digitally Signed) तुमच्या ॲपमध्ये सुरक्षितपणे जमा होईल.

डिजिलॉकरचे सायन्स आणि सुरक्षेचा ॲंगल

अनेक युजर्सना प्रश्न पडतो की हा डेटा सुरक्षित आहे का? डिजिलॉकर हे 256-बिट एईएस (AES Encryption) या जागतिक दर्जाच्या सायबर सुरक्षा प्रणालीवर काम करते. कागदपत्रे फेच करताना ‘API’ (Application Programming Interface) तंत्रज्ञानाचा वापर केला जातो, ज्यामुळे डेटा थेट मूळ सरकारी विभागाच्या डेटाबेसमधून सुरक्षित चॅनेलद्वारे ट्रान्सफर होतो.

तसेच, प्रत्येक लॉगिनसाठी ‘Two-Factor Authentication’ (2FA) आणि आधार-लिंक्ड ओटीपी अनिवार्य असल्याने ओळख चोरी (Identity Theft) किंवा फसवणुकीचा धोका पूर्णपणे टळतो.

या साध्या होम-ऑटोमेशन आणि डिजिटल ज्ञानाचा वापर केल्यास तुम्हाला प्रत्यक्ष कागदपत्रे सोबत बाळगण्याची गरज उरणार नाही आणि वाहतूक पोलीस किंवा विमानतळावरही हे डिजिटल दस्तऐवज वैध ठरतील.

लेखकाबद्दलशुभम कुलकर्णीशुभम कुलकर्णी हे गेल्या नऊ वर्षांहून अधिक काळ मुख्य प्रवाहातील माध्यम क्षेत्रात सक्रिय असलेले एक व्यासंगी पत्रकार आहेत. सध्या ते ‘महाराष्ट्र टाईम्स’च्या ‘टेक आणि सायन्स’ विभागात कन्सल्टंट म्हणून आपली जबाबदारी सांभाळत आहेत. तंत्रज्ञान विश्वातील वेगाने बदलणारे आर्टिफिशियल इंटेलिजन्स (AI) चे प्रगत तंत्रज्ञान, नवनवीन गॅझेट्स, टेक ट्रेंड्स, स्मार्टफोन रिव्ह्यूज आणि सायन्स क्षेत्रातील क्लिष्ट वैज्ञानिक घडामोडी अतिशय सोप्या, सर्वसामान्यांना समजेल अशा रंजक भाषेत मांडण्यात त्यांचा विशेष हातखंडा आहे. डिजिटल मीडियातील अचूक SEO आणि Google Discover च्या बदलत्या अल्गोरिदमचा वापर करून लाखो वाचकांपर्यंत तांत्रिक माहिती पोहोचवण्यात त्यांचा मोलाचा वाटा आहे. छत्रपती संभाजीनगर येथील नामांकित ‘MGM’ संस्थेतून ‘एम.ए. पत्रकारिता आणि जनसंवाद’ ही मास्टर पदवी संपादन केल्यानंतर, त्यांनी आपल्या कारकिर्दीची सुरुवात ‘आकाशवाणी’ या प्रतिष्ठित संस्थेतून केली. 2017 मध्ये त्यांनी ‘दैनिक सामना’ या अग्रगण्य मुखपत्रात प्रवेश करत वृत्तपत्र पत्रकारितेचा भक्कम पाया रचला. त्यानंतर मुंबईतील ABP माझा, TV9 मराठी, साम TV, पुढारी न्यूज चॅनेल आणि लोकशाही न्यूज या महाराष्ट्रातील आघाडीच्या वृत्तवाहिन्यांमध्ये ‘बुलेटिन प्रोड्यूसर’ म्हणून जबाबदारी सांभाळली आहे. राजधानी दिल्ली येथे ‘News Nation Marathi’ साठी राष्ट्रीय आणि आंतरराष्ट्रीय स्तरावरील वेगवेगळ्या न्यूज बुलेटिन्सचा दांडगा अनुभव त्यांच्या पाठीशी आहे. प्रिंट, इलेक्ट्रॉनिक आणि डिजिटल मीडियाच्या सखोल अनुभवामुळे राजकारण, व्यापार-उद्योग, विज्ञान, तंत्रज्ञान, ऑटोमोबाईल, सायबर सुरक्षा आणि लाइफस्टाईल क्षेत्रातील गुंतागुंतीच्या विषयांचे अचूक विश्लेषण करणे ही त्यांची प्रमुख ओळख आहे. पत्रकारितेच्या या व्यस्त प्रवासातून वेळ काढत, निसर्गाच्या सानिध्यात वेळ घालवणे हा त्यांचा छंद आहे.… आणखी वाचा