दहशतीची राजधानी! – महाराष्ट्र टाइम्स

दहशतीची राजधानी!
दिल्लीतील जवाहरलाल नेहरू विद्यापीठामध्ये (जेएनयू) रविवारी रात्री बुरखाधारी गुंडांनी घातलेल्या हैदोसामुळे देश सुन्न झाला आहे. राजधानीतील सर्वांत संवेदनशील समजल्या जाणाऱ्या विद्यापीठात गुंडांचा जमाव काठ्या, लोखंडी गजांनिशी घुसतो आणि विद्यार्थी, विद्यार्थिनी, शिक्षकांवर अमानुष जीवघेणा हल्ला करतो, ही घटना प्रत्येक भारतीयाला असुरक्षित वाटायला लावणारी आहे. राष्ट्रीय नागरिकत्व नोंदणी (एनआरसी) आणि नागरिकत्व दुरुस्ती विधेयक (सीएए) हे विषय देशात चर्चेच्या केंद्रस्थानी आल्यानंतर देशभर जो काही माहोल तयार झाला, त्याचे पडसाद म्हणून या घटनेकडे पाहावे लागते. प्रथमदर्शनी ज्या बाबी दिसतात, त्यावरून हा हल्ला पूर्वनियोजित असल्याचे संकेत मिळत आहेत. त्यामुळे हल्लेखोर कोण असावेत आणि त्यांना कोणाची फूस असावी यासंदर्भात पोलिस अनभिज्ञ असण्याची शक्यता नाही.

एकूणच दिल्ली पोलिस आणि जेएनयू प्रशासनाची यामधील भूमिका संशयास्पद आहे आणि या दोन्ही घटकांचे हल्लेखोरांशी संगनमत असल्याचा थेट संशय वाटण्याजोगी परिस्थिती आहे. गेल्या महिन्यात जामिया मिलिया विद्यापीठात घुसून पोलिसांनी विद्यार्थ्यांना मारहाण केली, ग्रंथालयाची नासधूस केली. त्यानंतर नागरिकत्व दुरुस्ती कायद्याविरोधात आंदोलनाचा वणवा देशभर पसरला. जेएनयूमधील ताजा हल्ला हा त्याचाच पुढचा भाग आहे आणि राजकीय उद्दिष्ट डोळ्यापुढे ठेवून नियोजनबद्ध रीतीने सगळे घडवले जात आहे अशी शंका घेतली गेली तर दोष देता येणार नाही. जेएनयू हे देशातील नामवंत विद्यापीठ आहे आणि देशाच्या विकासात योगदान देणारी शेकडो माणसे या विद्यापीठाने आजवर दिली. तरुण मनांची राजकीय मशागत करण्याबरोबर विविध विचारधारांचा खुला पुरस्कार करण्याचा अवकाशही विद्यार्थ्यांना इथे उपलब्ध होत असतो आणि त्यातूनच प्रगल्भ मनांची बांधणी होते. तरुण रक्तात व्यवस्थेच्या विरोधातील खदखद असते आणि ती जेएनयूच्या कॅम्पसमध्ये सतत दिसली आहे. ही खदखद म्हणजे काळाचा आवाज मानून त्याची दखल घ्यायची, इथल्या ऊर्जस्वल प्रतिभेला विधायक वळण द्यायचे की तो आपल्या विरोधातील आवाज मानून तो दडपून टाकण्यासाठी दमनशाहीचा वापर करायचा, हे त्या त्या काळातल्या राज्यकर्त्यांवर अवलंबून असते.

२०१४ साली केंद्रात नरेंद्र मोदी यांचे सरकार सत्तेवर आल्यानंतर जेएनयू हेच त्यांचे पहिले लक्ष्य राहिले. तत्कालीन मनुष्यबळ विकासमंत्री स्मृती इराणी यांनी त्यासाठी पुढाकार घेतला आणि शिक्षणक्षेत्रातील वातावरण बिघडवून टाकले. त्यातून त्यांचा आणि भाजपचा उद्देश किती सफल झाला हे त्यांनाच ठाऊक, परंतु कन्हय्याकुमार सारखा फायरब्रँड नेता या आंदोलनाने दिला, हेही लक्षात घ्यायला हवे. जेएनयूचे कुलगुरू विद्यार्थीहिताकडे दुर्लक्ष करून सरकारला पूरक भूमिका निभावत राहिले आणि प्रवेश प्रक्रियेतच डाव्या विचारांच्या विद्यार्थ्यांना चाळणी लागेल, याची व्यवस्था करत राहिले. तरीही जेएनयू प्रवेशाच्या स्पर्धेत डाव्या विचारांच्या विद्यार्थ्यांचे प्राबल्य राहिले. मध्यंतरी जेएनयू शांत राहिले परंतु शुल्कवाढीच्या निमित्ताने पुन्हा चर्चेच्या केंद्रस्थानी आले आणि एनआरसी-सीएएच्या विरोधात अग्रेसर राहिले. त्या अर्थाने पाहिले तर जेएनयू हा विद्यमान सत्ताधाऱ्यांना सतत बोचणारा काटा आहे. त्याचा बंदोबस्त करण्यासाठी वेगवेगळ्या पातळीवर सातत्याने प्रयत्न करण्यात आले. जेएनयू हा देशद्रोह्यांचा अड्डा असल्याचा विषारी प्रचार करून त्याविरोधात देशभर वातावरण कलुषित करण्याचे प्रयत्न झाले. जे आजही सुरू आहेत. पंतप्रधानांना देशातल्या तरुणांची ‘मन की बात’ जाणूनच घ्यायची नसल्यामुळे हे घडते आहे.

जेएनयू विरोधातील सरकारची भूमिका प्रतिकात्मक आहे, हे लक्षात घेण्याची आवश्यकता आहे. मोकळेपणाने बोलणाऱ्या आणि व्यवस्थेला प्रश्न विचारणाऱ्या तरूणांबद्दल व्यवस्थेला आस्था नाही असे दिसते. त्यामुळेच वेगवेगळ्या पद्धतीने जेएनयूची कोंडी करण्याचे प्रयत्न सुरू आहेत. कोणत्याही दबावापुढे जेएनयूमधील विद्यार्थी झुकत नाहीत, हे लक्षात आल्यावर एखाद्या दहशतवादी हल्ल्याप्रमाणे बुरखेधारी जमावाकडून सशस्त्र हल्ला घडवून आणण्यापर्यंत मजल गेली. त्यामुळे दिल्ली ही तरुणांसाठी दहशतीची राजधानी बनल्याचे चित्र समोर आले. अर्थात, एकूण मानसिकता पाहता जेएनयूवरील हा अखेरचा हल्ला असेल असे नाही. जेएनयूसह जिथे जिथे एनआरसी, सीएए किंवा केंद्र सरकारच्या धोरणाच्या विरोधात असो, विरोधी आवाज उठेल तिथे तिथे या दमनशक्ती आक्रमकतेने सरसावतील. सरकारी यंत्रणांच्या मदतीने विरोधी आवाज दाबून टाकण्याचा प्रयत्न करतील. कुठल्या एका घटकावरचा हल्ला परका मानून बाकीच्यांनी बघ्याची भूमिका घेतली तर हा वरवंटा उद्या कुणाहीपर्यंत पोहोचू शकतो. त्यासाठी काळाच्या हाका सावधपणे ऐकायला हव्यात!

via Editorial News: दहशतीची राजधानी! – the capital of terror! | Maharashtra Times

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s